BİZE GELENLER

KİTAP TANITIM

Bir Şehrin Panoraması Karadeniz’de Bir Boğaziçi: ÜNYE Yaşar KARADUMAN Kitap Ne Anlatıyor? Ünye’nin tanıtımına büyük katkısı olacağı tahmin edilen “Karadeniz’de Bir Boğaziçi: Ünye” yayınlandı. Tarihçi yazar Osman Doğan tarafından kaleme alınan ve fotoğraf sanatçısı ve ressam Üzeyir Koyun’un fotoğrafladığı eser 384 sayfa, ansiklopedi boyutunda, Ünyelilere ve şehir tarihlerine merak duyanların ilgisine sunulmuştur. Ünye’nin tarihi, kültürü ve turizmine ışık tutan, kuşe kâğıda renkli resimlerle donatılan ve Ünye üzerine bu zamana kadar yapılan en kapsamlı ve en ciddi çalışma olarak gösterilen “Karadeniz’de Bir Boğaziçi Ünye” yorucu bir çalışmanın ardından yayınlanmış turizmde istediği payı almak isteyen Ünye için önemli bir çalışmadır. Kitabın fotoğraflarını çeken Üzeyir Koyun ise bu çalışma için 2.500’ün üzerinde fotoğraf çekimi yaptıklarını ve en güzellerini kitaba koyduklarını belirtmiştir.

Kitabın yazarı Osman Doğan kitabın önsözünde ise şunları söylemektedir: “Bir şeyin değerini bilmeden onu sahiplenmemiz korumamız veya geliştirip ilerletmemiz elbette ki mümkün değildir. Ünye, bizim gözümüzde tarihin emanetidir ve bu emanet,
aslına uygun olarak, en güzel şekilde gelecek nesillere aktarılmalıdır. Bu yüzden bu eserlerin yaşatılması için iyi bir koruma ve sahiplenme bilincinin aşılanması gerekmektedir.

    
Kitabın yazarı Osman Doğan (sağda),kitabı ve kitabın tanıtımını yaparken

Ünye hakkında bu güne kadar yapılan eserlerin zamanla ihtiyaca cevap verememesi, Ünye’ye ait birçok tarihi
mekânın ve tabiat güzelliğinin keşfedilmesi ile yeni bir çalışmanın yapılması gerekliydi. İşte bu nedenle
kitabımızı hazırlamış bulunuyoruz. Kitapta, Ünye’de yaşayan herkesin; kendisini Ünyeli olarak tanımlayacağı,
yaşadığı kenti evi gibi göreceği ve onu sahiplenip koruyacağı bir noktaya gelmek için uğraşılmıştır. Kitap,
Ünye dışında yaşayan Ünyelilerin de şehirle olan gönül bağlarını ve sevgilerini daha da kuvvetlendirecektir.”

Çalışma konu başlıkları ile bölümlere ayrılmıştır. İçindekiler ve Önsözün ardından Ünye isminin kökeni, coğrafya
Bölümünde ise, coğrafi konum, yüzey şekilleri, iklim ve bitki örtüsü, canlı ve bitki varlığı, akarsular ve kaynak,
jeolojik yapı, yer altı madenleri, arkeolojik araştırmalar ve antikçağdan günümüze ulaşım ve ulaşım araçları üzerinde
durulmuştur.

Asırlar Boyunca Ünye kısmında Antikçağdan başlanılarak Ünye şehrinin tarih boyunca geçirdiği süreç ve
Kaşkalar, Hititler, Kolonizatör Grekler, Miletoslular, Ön Asya dünyasının ilk Türkleri Kimmerler ve İskitler,
Halibialılar, Persler, Büyük İskender Devleti, Pontus krallığı, Roma ve Bizans İmparatorluğu, Komnenoslar,
Selçuklular, İlhanlılar ve Anadolu Beylikleri ile Osmanlıların Ünye hakimiyeti ve bölgede yaptıkları faaliyetler
ele alınmıştır.

İdari bölüm kısmında ise Osmanlı hâkimiyetinde Ünye’nin idari yapılanma içerisindeki yeri ele alınmış. Ayrıca
Ünye’de resmi kurumların tarihleri de ele alınqarak, Ünye Kaymakamlığı, Ünye Belediyesi geniş şekilde
anlatılmıştır. Bunun yanında bazı idareciler de burada incelemeye konu olmuştur. Daha sonra şehrin güvenlik
durumu ve son olarak da Ünye’nin köyleri ve mahalleleri anlatılmıştır.

Tarihi eserler bölümünde ise antik şehirler, antik yollar, tarihi kaleler, kaya mezarları ve Osmanlı dönemi mezar
taşları, Yunus Emre ve Tiryaki Hasan Paşa, camiler, hamamlar, çeşmeler ve şadırvanlar, Osmanlı silah
deposu, deniz feneri, Süleyman Paşa’nın sarayı, Kadılar yokuşu evleri, Osmanlı askeri kışlası, saat
kulesi, anıtlar burada değerlendirilmiştir. Tabiat Güzellikleri bölümünde ise Ünye’nin genel manzarası, tarihi
Ünye çınarı, Çamlık, Çakırtepe, Gölevi ve kaybolan Balık Değirmeni mesire yerleri, deniz sahili, fok denizi, ırmaklar,
yaylalar, ve mağaralar burada anlatılmaya çalışılmıştır.

Ünyeli meşhurlar kısmında, hattatlar, kadılar, bürokratlar, muallimler şairler, yöneticiler, Ünye’yi etkileyen
ve yönlendiren gazeteciler, yazarlar, fotoğrafçılar ve bilim adamları buraya konulmuştur. Ekonomi kısmında ise
tarım faaliyetleri, hayvancılık, denizcilik, ticaret incelenmiştir. Seyahatname ve coğrafya eserlerinde ise
Osmanlı döneminden günümüze Ünye’ye uğrayan yerli ve yabancı seyyah ve coğrafyacılardan bahsedilmiştir.

Sosyal ve Kültürel Yapı’da ise Ünye mutfağı, Doğum gelenekleri ve sünnet daveti, evlenme, cenaze
merasimleri, türküler, el sanatları, geleneksel zamanlar, Ünye evleri, eğitim, basım ve yayın, Ünye
kitapları, Ünyespor ve Kırkpınar’ın Ünyeli başpehlivanları anlatılmıştır. Kitap boyunca kullanılan
kaynaklar en sonda genel bibliyografya kısmında belirtilmiş, bibliyografyada belirtilmeyenler ise metin
içerisinde zikredilmiştir.

Ayrıca kitap içerisine, konu bütünlüğünü bozmayacak şekilde makaleler de yerleştirilmiştir. Bunlardan
bazıları şunlardır. Prof. Dr. Mehmet Özsait “Ordu – Kumru Yüzey Araştırması”, Prof. Dr. Mücteba
İlgürel “Tanıdığım Ünye”, Başbakanlık Osmanlı Arşivi Uzmanlarından merhum Ramazan Çoldur “Osmanlı
Arşivlerinde Ünye”, Mücahit Gürel,“Övgü Almak Sevgiden Geçer”, Refaiddin Şahin “Ünye’nin Dünkü
Meseleleri, Bugünkü Problemleri”, Selman Soydemir, “İstanbul Eyüp Sultan Kabristanlığında Ünyeli Kaptanlar”,
Çiğdem Altun, “Bir Turizm Kenti Olarak Ünye”, İrfan Dağdelen, “Sicill-i Ahval Defterleri’nde
Ünye Doğumlu Osmanlı Bürokratları”, Dr. Süleyman Berk “Ünye..” ve “Bir Süheyl Ünver Klasiği Hattat
Mustafa Rakım Defteri”, İbrahim Gürkan, “Ünye Kent Müzesine Doğru”, isimli makaleleriyle kitabı
zenginleştirmişlerdir.

Kitabın yazarı Osman Doğan, bu eser için aylarca Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Başbakanlık
Osmanlı Arşivi Kütüphanesi, Süleymaniye Kütüphanesi, Bayezid Devlet Kütüphanesi, İstanbul Üniversitesi
Merkez Kütüphanesi, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Kütüphanesi, İstanbul Üniversitesi Nadir
Eserler Kütüphanesi, Taksim Atatürk Kitaplığı, Ankara Milli Kütüphane, Ankara TBMM Kütüphanesi,
Ankara Üniversitesi Dil-Tarih Coğrafya Fakültesi Kütüphanesi, Yök Kütüphanesi, İstanbul Alman
Arkeoloji Kütüphanesi ve İstanbul Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi gibi birçok
kütüphane ve arşivde araştırmalarda bulunduklarını söylemiştir..

Görsel bakımından doyurucu olan eser, renkli ve siyah beyaz fotoğraflar yanında, tablolar, haritalar
ve şekillerle daha da zenginleştirilmiştir. Ünye’nin en eski resimleri (1847) ve en eski fotoğrafları (1880- 4 adet)
eski haritaları ile en yeni çekilen son görüntüleri de bu kitapta yer almaktadır. Akıcı uslûbu ve konuya olan
hakimiyeti ile eser Ünye üzerine söylenmiş son söz gibi olsa da Ünye’nin tarihi ve kültürel birikimini göz önüne
alırsak önsöz olması gerektiğini söylenebilir

Ünyelilerin böyle çalışmalara destek vermeleri Ünye ile alakalı daha farklı çalışmaların önünü açacaktır.
Ayrıca her Ünyeli kütüphanesinde bu kitaptan mutlaka bulundurarak kendisinden sonra gelecek nesle
Ünye ile alakalı bu kültür hazinesini de ulaştırmış olacaktır.

Uzun yıllar bir daha yapılamayacak bir eser, kütüphanenizde bulunsun.

=======================================================================

Ünye’den isteyenler bu kitabı
Arganlar Güven Kitap Kırtasiye’den ( [0452] 323 21 37 ) temin edebilirler.
İstanbul’daki Ünyeliler ise Mor Çiçek Yayınevinden [0212] 483 42 51,
İstanbul Ümraniye Ünyeliler Derneği,   Tepeüstü, Alemdağ Caddesi No: 520 Kat3 Daire 5, Ümraniye. İstanbul, Tel: 02165405230 Fax: 02165405218
www.unyelilerdernegi.org
 e.posta: mesaj@unyelilerdernegi.org

Ayrıca Levent’te bulunan “Ünyeli Sanayici İşadamı ve Yöneticiler Derneği” (ÜNSİYAD)’nden
Tel: 0 212 325 82 52 Nisbetiye Cad. No: 9 Daire 5, I. Levent- İstanbul adresinden temin edebilirler.

­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­__________________________________________________________