Ü N Y E

 Fotoğraf Murat Yılmaz

Ünye Krokisi 

 

  • Turistik Gezinti Yerleri • Dinlenme Tesisleri • Ve Mesire Yerleri

ÜNYE EVLERİ. ÇAMLIK… ÇAKIRTEPE… FENER KAYALIKLARI…
ASARKAYA.. YAYLALAR… KAZANKAYA ŞELALESİ..
KOYLAR - KUMSALLAR..
ŞEHİR MERKEZİ.. GÖLEVİ.. DİĞER YERELER..


Bir Tarih Hazinesi
Ü N Y E ...E V L E R İ


Evler, yörenib ve içinde yaşayan insanların özet bir sosyal tarihini yansıtmaktadır. Evle, içinde yaşayanların, mutfak kültürlerini, giyim kuşamı, konukseverliğini, temizlik anlayışlarını ve mahremiyetleri anlatır. Ünye evlerinde baktığınızda çok amaçlı ve pratik kulanma özelliğine sahiptir.

Ünye’de ilk yerleşme milattan önce onbeşinci yüzyılda Cevizdere mevkiinde olmuştur. Ünye’nin ilk evleri burada mağara olarak yapılmıştır. Bunlara Tozkoparan mağaraları denir. Tarihi yerler bölümümüzde genişçe anlatılmıştır. Daha sonraki yıllarda yerleşme Ünye koyunun etrafında Çakırtepe eteklerine kaymıştır.

  

Yerleşme daha çok yaşam standartları ile ilglidir. Ünyeliler bir zamanlar deniz taşımacılığında ve yelkenli ve gemicilikte çok ileri olduklarından bu yolla edindikleri servetleri sayesinde çok güzel konaklar inşa etmişlerdir.

Bu evler atmışlı ve yetmişli yıllara kadar kullanılabilir halde idiler. Ünye’nin o yıllarda çekilmiş fotoğraflarına bakıldığında otantik Ünye Evleri birer inci tanesi gibi görülürler. Bunlar maalesaf Safranbolu ve Ankara Beypazarı’ndaki gibi koruma altına alınmamış, beton binalara yenik düşmüşler çok azı günümüze o da harap bir şekilde ulaşmışlardır.

!930 yılında yayınlanan Ünye rehberinde Ünye evleri üç-dört katlı olup yüzleri doğuya dönük olduklarından bol ışık alırlar, her evin bir bahçesi ve sarnıcı vardır ve Ünye’de beton ev yoktur denmektedir.

   

Son olarak 1970 yılında bir yazar Ünye evleri için şöyle yazmıştır.

“Ünye Karadeniz’in en bakımlı ve en büyük şehirlerinden biridir. Evleri üç veya dört katlı geniş pencereli konaklardır. Her biri bir bahçe içindedir. Yamaçlara doğru yükselir, harika görünürler, beyaz badanalı ve boyalıdır, insanın içine ferahlık verirler.

Bu Ünye evleri hakkında yazılan son güzel yazıdır. Bu yılardan sonra Ünye de beton istilasına yenik düşmüş pek az ev kurtarılabilmiştir. Bunlar da iyi durumda değillerdir. Sahiplerinin bunları onaracak, geri kazanacak güçleri yoktur. Bu evler daha çok Kadılar Yokuşu denilen tarihi sokakta bulunmaktadır. İçlerinde oturanlar bu evlerin gezilmesini izin vermektedirler.

Hemen şehir merkezine yakın olan bu sokağı ve vleri eğer yolunuz Ünye’ye düşerse muhakkak ziyaret ediniz

    
  Ünye Evleri Fotoğrafları: Eren TOKGÖZ

ÇAMLIK
Piknik Ve Dinlenme Alanı

 
Fotoğraf : Murat YILMAZ 2006

Bir mesire dinlenme ve piknik yeri olan çamlık Ünyelilerin turizm hamlesini başlattıkları ellili yıllarda  Musa Güven tarafından fener burnunun batısında denizle sahil Karayolu arasında geniş bir alanda kurulmuştur.

Bütün Karadeniz boyunca benzeri olmayan ender bir yerdir. Ön tarafı alabildiğine açık masmavi deniz arkada çam ağaçlar,ı sağında Fener kayalıkları ve solunda tertemiz kumlu koyları ile bir tabiat harikasıdır.

Misafirler için düzenli aralıklarla yapılmış taş masa, çocuk parkı ve barbekü ve çeşme vardır. Sadece Ünyelilerin değil çevre il ve ilçelerde oturan vatandaşların da en fazla tercih ettikleri piknik alanıdır. Hafta sonları burası, Çarşamba, Terme, Fatsa, Perşembe, Akkuştan gelen misafirlerle dolmaktadır.

  

  
Çamlıktan görüntüler, Motel, Kumsal, Deniz, Açık deniz
Fotoğraflar: Yaşar Karaduman

Çamlıkta ayrıca tam teçhizatlı elli yatak kapasiteli belediyenin işlettiği bir motel ve çok güzel bir özel kişilerce işletilen restoran bulunmaktadır.

Buradan güneşin koyların Ayanikola adasında denizin üstünden batışının seyrine doyum olmaz. Şehir merkezine yürüyüş mesafesindedir. Cumhuriyet Meydanından başlayarak, Yunus Emre Parkını takip ederek, Yalıkahvesinde Ünue koyunun muhteşem manzarasının önünden Yüzyıl park-cafe yi geçerek sahil tretuarından devamla, karşıda Asarkaya ve Kümbet tepelerinin seyrine doyum olmayan manzarası eşliğinde Fenere giden patika yola sapılarak ve Fener Altı kayalıklarının doğal görünümünü de seyrederek çamlığa ulaşılır, toplam mesafe bir kilometre kadardır. Ayrıca şehirde çınat dibinden dolmuş ve belediye otobüsleri kalkmaktadır.


Ünyetepe-Üntepe
Ç A K I R T E PE

 

Ünyenin uydudan görünüşü, burnun ucundaki yeşillik alan  Çakırtepedir Çakırtepe’nin arkasında deniz kenarında, Çamlık dinlenme ve piknik yeri ve sol tarafa doğru  koylar ve plajlar yer almaktadır. Burnu kıvrılınca Ünye’nin timsali olan Ünye koyu Yunus Emre Parkı ve iskele görünmektedir.

 

 
Çakırtepe’nin daha yakından çekilmiş bir fotoğrafı

 

Buraya neden “Çakırtepe” adının verildiği bilinmemektedir. Aslında buranın adı “Seyirtepe”
“Ünyetepe” veya “Üntepe “ olmalıydı.

Burası Ünye’nin görülmeğe değer en önemli ve en değerli yeridir. Kentin ve denizin kuşbakışı seyredilebildiği bir tepe üzerinde kurulmuş içinde küçük bir hayvanat bahçesi ve çay bahçeleri ve pide salonları ağaçtan yapılmış olan iki adet otantik kafe vardır. Buranın bir adı da “Sami Soysal Parkı”dır. Rahmetli Belediye Başkanı Sami Soysal burayı düzenleyerek Ünyelilere armağan etmiştir.

 

  

Çakırtepeden Ünye’ye bakış.
Fotoğr.: Yaşar Karaduman

Burası Ünye’nin bir seyir balkonu gibidir. Yüzünüzü Ünye’ye döndüğünüzde aşağıda şehir bütün muhteşemliği ile ayaklarınızın altında deniz ise, önüne serilmiş mavi bir halı gibi durmakta, karşıda Asarkaya ve Kümbet tepeleri ve uzaklarda Yason burnunun silüeti görünmektedir. Arkanızda Karadeniz tüm haşmeti ile masmavi uzanmaktadır. Burası Şair Ömer Bedrettin Uşaklı’nın ayrılırken Ünye’ye son bir kez baktığı yerdir. Ünye’ye gelip burada bir pide yemeden gitmek hayıtınızda bir noksanlıktır. Şehirden dolmuşlarla, özel otoyla, en iyisi yaya olarak Ünye’nin otantik sokaklarından geçerek gidilebilir.

Hem Ünye’de oturan insanların hem de Ünye’ye gelen yabancıların, özellikle yaz akşamlarında doyumsuz manzarayı seyrederek dinlenmek için en fazla tercih ettikleri yerdir Çakırtepe..


 

Fener Ve Fener altı Kayalıkları

Binlerce yılda hırçın Karadenizin dalgalarının kayalraı aşındırması sonucu oluşmuş bir doğa harikasıdır.  Doğal havuzları ile birlikte geniş bir alanı kaplar. Gemi ve kule şaklindeki kayaları görülmeye değer niteliktedir. Çamlık mesire yeri ile bitişik durumdadır. Deniz burada berrak ve temizdir. Kayalıklardan denize girilebilir. Doğu tarafında çok uzak olmayan bir geçmişte ellili yıllarda fok balıklarının yaşadığı bir mağara vardır. Buraya ancak deniz tarafından kayıkla girilebilir.

 

   

Biraz batı tarafında Çamlığa doğru denizin kayalar oyduğu delikli kaya ve Ünyelilerin Fof-Fok dediği ve içinde yüzdükleri kayalar oyulmuş kanal şeklinde bir yer vardır. Buradan yirmili yıllarda çocukluğunu Ünyede geçiren Hababam Sınıfı nın yazarı Rıfat Ilgaza da konu olmuş Sarı Yazma adlı eserinde buradan uzun uzunj bahsetmiştir.

Şehir merkezinden yürüyüş mesafesindedndir. Kayalara oturarak uçsuz bucaksız Karadenizi seyretmenin z<evkine doyun olmaz, Çamlık kıyılarına gidenler, ilginç kaya şekillerini saatlerce seyretmekten kendilerini alamazlar

    

   
 

  

 
Fener ve fener altı doğal kayalıklarının çeşitli açılardan görüntüleri.
Fotoğrafar. Yaşar Karaduman

Koylar-Kumsallar-Plajlar

 

  

 

Ünye, Karadeniz’de doğal plajlara sahip olan ender ilçelerdendir.

Karadeniz Bölgesi’nin en geniş ve en temiz doğal plajlarını oluşturan kumsallar ve şirin ufacık koylar Ünye kıyılarındandır.

  Çamlık Fener altı Uzunkum, Kavaklar ve İncilaltı ve Ayanikola ve Garipler Adası plajları bunlardan birkaçıdır. Bu plajlar temiz ince kumla kaplıdır.

Dalgaların bilinmeyen zamanlardan beri sabır ve ustalıkla işleyip, garip şekiller vererek figürler çizdiği kayalıklar da, Ünye sahillerinde görülebilecek başka bir güzelliktir.

Koylar Çamlığı geçtikten sonra başlar. Tamamen bakirdir, doğaldır bu güne kadar el değmemiş ve bozulmamıştır. Koylarda herhangi bir turistik tesis bulunmadığı için zaman zaman piknikçiler tarafından kirli bırakılmaktadır. Çamlık ile Aynikola arasında sırayla dizilmişlerdir. Burada yürümek ve denize girmek oldukça dinlendiricidir. İnciraltı koyundaki ince kumların romatizmal hastalıklara iyi geldiği söylenmektedir

 

Koyların ve kumsalların ve plajların değişik açılardan fotoğrafları
Fotoğraflar. Yaşar Karaduman

Ayniloklodan koylardan sonra sahilde Çınarsuyuna her kesimden misafirlere hitap eden r birçok özel işletilen plaj, kamping bungalov oteller he halk plajları vardır. Kilometrelerce ince kumsallarda denize girilebilir. Zaten Samsun yönünden kente girildiğinde plajlar başlıyor..Şehir merkezinden buralar her beş dakikada bir dolmuşlar kalkmaktadır.

ASARKAYA  MİLLİ PARKI

 
Asarkaya’dan Ünye


Asarkaya’dan Ünye’nin çeşitli açılardan silüeti

 Tabiat Ünye’ye cömert davranmıştır.

Doğudan batıya uzanan sıra sıra yeşil tepeler fındık ve elma bahçeleri bakir koylar ince kumlu uzun kumsallar Ünye’nin dekorunu tamamlar. Bozulmamış doğal güzellikleri ve tarihi dokusu ile orta Karadeniz’de bir yerleşim yeridir.

Bu güzel bozulmamış doğa harikası yerlerden biri de Asarkaya Milli Parkıdır. İlçenin güneydoğusunda, şehir merkezine 5 km uzaklıktadır. Sahil karayolundan ayrılan stabilize bir yolla ulaşılır. Kente ve denize hakim bir tepe üzerinde kurulmuş olan Asarkaya Mili Parkı, tabiatla baş başa kalıp piknik yapmayı sevenler için ideal bir yerdir.

   

Cevizderenin doğusunda bulunan bu yer denizden 385 metre yükseklikte denize ve Ünye’yi kuşbakışı gören bir tepe üzerindedir. Yüceler köyü sınırları içinde bulunan Asarkaya yabani hayat yönünden de zengin bir yerdir, ağaçlar arasında dolaşırken karşınızda aniden bir geyik ve karaca çıkarsa şaşmayın.

Buranın bir de efsanesi vardır. Yazarak sizi sıkmak istemiyorum.  Kültür Bakanlığı İnternet Sitesine bakarsanız efsaneyi bulabilirsiniz. Burada bir de Evliye olduğuna inanılan yöre halkının belirli zamanlarda ziyaret ettiği bir mezar vardır. Mezar bakımsızdır. “Başkızdıran Evliyası“denilmektedir.Burada yatan kişinin Oğuz boylarından Anadolu’ya gelmiş erenlerden biri olduğu söylenmektedir.

Çınarsuyu, Motel-Kamping


 
Çınarsuyu Motel, Bungalovlar

 

Şehir merkezinden beş kilometre Samsun tarafında deniz kenarında Orman Bakanlığı tarafından kurulmuş bir piknik yeridir İçinde çam ağaçları ve ağaçlar altında bungalovlar vardır. Yemyeşil ağaçlar içinde piknik yaparak dinlenmek ve denize girmek isteyenler için ideal bir yerdir.

  Çınarsuyu’nda kısa veya uzun süreli tatili düşünenler için bu ağaçtan yapılmış evler kirata verilmektedir. Özellikle çocuklu aileler için biçilmiş kaftandır. Şehir merkezinden dolmuşlarla ulaşım sağlanmaktedır. Sekiz bungalov da kırk yatak kapasitesine sahiptir. İletişim için 0452.3424079

Gölevi, Motel ve Karavan Kamping

Ünye’de fener Burnundan Akçay’a kadar onbeş kilometrelik sahil turizm alanı ilan edilmiştir. Buradan şehir merkezine kadar, büyüklü küçüklü ve her kesimden  misafirlere cevap verebilen otel, motel, kamping, plaj ve dinlenme tesisleri mevcuttur. Bunlardan bir tanesi kesin size cevap verecektir. Şehir merkezinden bu sahil şeridinde devamlı dolmuş ve belediye otobüsleri çalışmaktadır, ulaşım ve dönüş çok kolaydır.

Karavanla veya çadır kurarak tatil yapmak isteyenler için Gölevi Karavan alanı, çam ağaçları arasında kamp çadırı alanı olarak da tavsiye edilir. Tel. 0452.3243095. Ulaşım şehir merkezinden belediye otobüsleri ve dolmuşlarla sağlanmaktadır.

Şehir Merkezi
O t a n t i k Ü n y e


Aslında zamanın en güzel geçirileceği şehir merkezi ve Ünye’nin otantik sokaklarıdır. Bu sokaklarda dolaşırken esnafın sıcaklığı ve esnaf kahvelerinde alçak taburelere oturarak bir bardak çay içmenin ve yerli hakla sohbetin tadına doyum olmaz.

 

    

 

  
Şehir merkezinden görüntüler
Fotoğraflar: Yaşar Karaduman

 

Ünye halkı sıcaktır, Ünye halkı misafiri sever, Ünye halkı konuşkandır,. Hiç çekinmeden bir merhaba deyip oturabilirsiniz.

Ünye Karadeniz’in en büyük ve en modern ilçesidir.

Şehir merkezine açık havada oturup bir şeyler içebilecek ve yemek yenilebilecek pek çok yer mevcuttur. Bunlardan Ünye koyuna hakim manzarası ile Park Cafe, Park Restoran dır. Biraz ileride yine koya başka bir açıdan bakam Yüzyıl Cafe’de Ünye pidesini yiyebilirsiniz.

  Döner Çeşme Meydanı ve buradaki Sofra Restoranı da unutmamak lazımdır. Bunun dışında şehir merkezinde her yer her an misafirleri en ekonomik şekilde  ağırlamay ahazırdır.

Otel motel ve pansiyonlar açık ve temiz havası nedeniyle daha çok şehrin dışında deniz kenarında konuşlanmışlardır. Şehir merkezinde otel sayısı azdır

YAYLALAR

   

 İlçe sınırları içindeki iki önemli yayladan biri Akkuş yolu üzerindeki Argan Yaylası, diğeri ise Ünye-Kumru sınırındaki Ericek Yaylasıdır.

  Her iki yayla da temiz havası, zengin bitki örtüsü, tabii ormanları, akarsuları ve kaynak suları ile bakir kalmış ender yerlerdendir. Ericek Yaylası’nda bulunan şifalı kaynak suyu, çevre il ve ilçelerden insanların günübirlik ziyaret ettikleri önemli bir içmedir. Ericek yaylası Ünye’ye kırk kilometre mesafededir, burada her yıl Haziran ayının son haftası Ericek Yaylası Çilek Şenliği yapılmaktadır. Bunun dışında, yörenin birçok yerinde başka şifalı kaynak suları da vardır.

 
Kazankaya şelalesi ve şelale üzerindeki Taşköprü
Fotoğraf. Üzeyir Koyun

Kazankaya Şelalesi

Ünye’nin doğusunda Fatsa tarafında üç kilometre uzaklıkta denize dökülen Cevizdere ırmağı Akkuş kazasının dağlarından doğarak kıvrıla kıvrıla ve etraftaki ufak dereleri de içine alarak geçtiği yolarda birçok tabiat harikası gölet çağlayan ve şelaleleri meydana getirerek Ünye’ye ulaşır. Bunlardan en önemlisi Ünye’den otuz kilometre kadar uzaklıktaki Dereköy de bulunan Kazankaya Mağaraları ve şelalesidir.

Irmak burada kayaları oyarak şekillendirmiştir. Görüntüsü insana ürküntü vermektedir. Şelalenin üzerine bir taş köprü inşa edilmiştir. Köy halkı bu köprüye Sırat Köprüsü adını vermiştir. Geçtiğimiz yıllarda yapılan yeni köprüden sonra burası kullanılmamaktadır. Son dönemde yapılan çalışmalarla Kazankaya Şelalesi safari turizm alanına dahil edilmiştir. Ulaşım özel otolarla sağlanmaktadır.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

Hazırl. Yaşar Karaduman
Turistik Ünye bilgileri bu site için aşağıdaki kaynakjlar taranarak yazılmıştır. Güzellikler burada yazıldığından çok fazladır ancak okuyucuyu ve izleyiciyi sımamak için özet olarak aktardık. Daha fazla bilgi isteyenler Ünye Turizm Müdürlüğünden ve Ünye Belediyesinden edinebilirler.
Kaynaklar: Ünye Belediyesi Kültür Yayınları, Oney’den Ünye’ye-İrfan Tosun, Yeşil Ünye Rehberi-Orhan Bora, Tarih Boyunca Ünye-Osman Doğan, Karadeniz’de bir Boğaziçi-Osman Doğan, Kayıp Ünye Hikayeleri-Yaşar Karaduman
Fotoğraflar ve metin kısmen ve tamamen yazar, kaynaklar ve site adı belirtilerek kullanılabilir.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------